Tổng biên tập WikiLeak - Anh hùng hay tên tội phạm háo danh?





 (DVT.vn) - Đưa ra công luận những tài liệu tuyệt mật, Julian Assange có khi được tung hô như một anh hùng song cũng hứng chịu vô vàn búa rìu chỉ trích.



Bước chuyển hướng từ một website mở tôn trọng sự thật và công luận

 

Khi WikiLeaks.org khai trương hồi đầu năm 2007, những người sáng lập giới thiệu rằng WikiLeaks dựa vào phần mềm ai cũng có thể biên tập với tinh thần cộng đồng.

 

Wikileaks phần lớn nằm trong hệ thống máy chủ của nhà cung cấp Thụy Điển PeRiQuito (PRQ), vốn nổi tiếng vì còn là máy chủ cho trang mạng chia sẻ dữ liệu The Pirate Bay.

 

Gần 4 năm sau khi ra mắt, WikiLeaks đã chuyển đổi từ sự hợp tác bạn hữu giữa những chuyên viên tin học có cùng sở thích thành một hoạt động chịu sự chi phối từ các cuộc họp báo ở London do Assange tổ chức, cũng như tính cách ngoại cỡ của ông.

 

Thay vì một tập thể quốc tế các nhà toán học và lập trình viên hoạt động một cách không chính thức, Assange đã trở thành một thế lực ghê gớm, đủ sức đánh bật ra ngoài Daniel Schmitt - người đại diện nổi tiếng thứ hai của tổ chức này.

 

Trả lời phỏng vấn tạp chí Đức Der Spiegel mới đây, Schmitt cho hay: “Ở đó có rất nhiều oán hận và những ai như tôi đều sẽ ra đi”.

 

Một cựu thành viên của trang web này từ Iceland tuyên bố đang cùng một số người khác lập một trang web thay thế cho WikiLeaks. Người này là sinh viên 25 tuổi Herbert Snorrasson, tuyên bố anh và các bạn tách khỏi WikiLeaks vì không hài lòng với đường lối hoạt động kỳ quặc của Julian Assange. Snorrasson cho biết trang web mới không tấn công cá nhân, mà là nơi an toàn để mọi người có thể chia sẻ tin tức mà không nêu tên mình ra.

 

Julian Assange, sinh năm 1971, mang quốc tịch Australia. Ông là nhà văn, nhưng được biết đến nhiều hơn dưới vai trò tổng biên tập của WikiLeaks. Từng theo học vật lý và toán, ông say mê công nghệ thông tin và đã từng là một hacker (tin tặc) có hạng. Giờ đây ông trở thành nhân vật chủ chốt của WikiLeaks, và có lẽ chính là người đã gây ra những oán hận mà Daniel Schmitt nhắc đến.

 

Khởi đầu, WikiLeaks thông báo “những mong muốn quan tâm hàng đầu của chúng tôi là những chế độ đàn áp tại Châu Á, khối Soviet cũ, khu vực Sahara ở Châu Phi và Trung Đông”. Nhưng từ mùa hè năm nay, họ chủ yếu tập trung vào Mỹ và những cuộc phiêu lưu quân sự gây tranh cãi mà nước này đang theo đuổi ở hải ngoại. Không những thế, các file tài liệu không liên quan đến cuộc chiến tranh Iraq đều đã được dỡ bỏ, những tài liệu mới không được chấp nhận.

 

Và thay vì tiếp tục cách tiếp cận của những website dựa trên nền tảng Wiki (Wiki-based) cho phép “cộng đồng toàn cầu” tham gia, WikiLeaks cung cấp tin độc quyền cho một số cơ quan báo chí chính thống và không còn cho phép công chúng bình luận các tài liệu của họ.

 

Đưa tội ác ra ánh sáng

 

Thường dân Iraq bị giết hại vô lối tại các trạm kiểm soát, tù binh Iraq bị lực lượng liên quân tra tấn dã man, binh lính Mỹ cho nổ tung cả một tòa nhà dân sự vì nghi ngờ có một kẻ nổi dậy ẩn nấp trên mái..., đó là những tài liệu do Wikileaks công bố gây chấn động dư luận.

 

Tháng 4/2010, Wikileaks đưa lên trang mạng của họ video cho thấy một chiếc trực thăng Apache của Mỹ giết chết 12 người, trong đó có hai phóng viên Reuters, trong một trận tấn công ở Baghdad năm 2007. Một phân tích gia quân sự của Mỹ hiện đang đợi bị đưa ra xét xử vì tội để lộ video này, cùng các tài liệu nhạy cảm về quân sự và ngoại giao khác.

 

Mặc dù cuộc chiến ở Iraq đang dần trở nên phai nhạt trong công luận Mỹ vài năm gần đây, nhưng những tài liệu vừa công bố khiến người ta rùng mình nhớ lại quãng thời gian khủng khiếp nhất trong chiến tranh, gồm cả các vụ bê bối lạm dụng tù nhân ở nhà tù Abu Ghraib.

 

Tờ Guardian (Anh) bình luận, “Đây là bức tranh khủng khiếp và ghê sợ. Các tài liệu mật đã mô tả chi tiết các cuộc tra tấn, hành hình và cả những tội ác chiến tranh”.

 

 

Ngày 25/7, Wikileaks đã công bố khoảng 92.000 tài liệu quân sự, tình báo về cuộc chiến của Mỹ ở Afghanistan giai đoạn 2004-2009. Các tài liệu này gồm nhiều nội dung, từ các vụ giết hại dân thường cũng như những chiến dịch bí mật truy quét lực lượng phiến quân Taliban của lính Mỹ.

 

Sa đà vào những bí mật nhạy cảm, thậm chí nực cười

 

Công bố những tài liệu bí mật “động trời” của các chính phủ, Julian Assange - người lãnh đạo WikiLeaks, đã trở thành một nhân vật có quyền lực đáng kể. 

 

Nội dung những tài liệu này chứa đựng nhiều chi tiết nhạy cảm đến nỗi có thể đẩy Washington vào tình trạng khó xử và tác động tiêu cực đến nền ngoại giao nước này.

 

Một trong những tiết lộ gây bối rối nhất có lẽ là việc các nhà ngoại giao Mỹ đang do thám ban lãnh đạo Liên Hiệp Quốc (LHQ) và các đại diện 4 thành viên thường trực khác của Hội đồng Bảo an LHQ là Trung Quốc, Nga, Pháp và Anh. Hoạt động này diễn ra ngay cả khi LHQ khẳng định rằng việc do thám ban lãnh đạo LHQ là bất hợp pháp vì hoạt động giao tiếp, liên lạc tại cơ quan này là không thể xâm phạm.

 

Bên cạnh đó là việc Quốc vương Ả Rập Saudi Abullah từng nhiều lần thúc giục Mỹ tấn công Iran để phá hủy chương trình hạt nhân của nước này. Washington từng yêu cầu Trung Quốc ngăn chặn những chuyến hàng chuyển giao các bộ phận tên lửa từ CHDCND Triều Tiên tới Iran vào năm 2007. Các quan chức Mỹ và Hàn Quốc từng bàn về triển vọng thống nhất bán đảo Triều Tiên một khi Bình Nhưỡng gặp khó khăn về kinh tế và chính trị... Mỹ dùng những thủ thuật gây sức ép tại những điểm nóng của thế giới, như Afghanistan, Pakistan... hoặc ép các nước đồng ý tiếp nhận các tù nhân được phóng thích từ nhà tù Vịnh Guantanamo.

 

Những tiết lộ của WikiLeaks làm giới ngoại giao trên toàn thế giới điên đầu, nhưng có nhiều điều được dư luận quần chúng trên thế giới coi là những ngạc nhiên khá buồn cười, giống như mọi câu chuyện trong hậu trường ở mọi nơi trên trái đất.

 

 

Bà Elizabeth Dibble, đại biện lâm thời của Mỹ ở Rome, đã mô tả Thủ tướng Ý Silvio Berlusconi là một nhà lãnh đạo “cẩu thả, tự phụ và thiếu hiệu quả”.  Thủ tướng Nga Putin bị đánh giá là bị suy yếu quyền lực do một bộ máy quan liêu không thể quản lý và thường bỏ qua các sắc lệnh của ông.

 

Bị “bôi xấu” còn có Tổng thống Afghanistan Hamid Karzai với mô tả ông này là “người hoang tưởng”, Thủ tướng Đức Angela Merkel bị phê phán luôn né tránh rủi ro và thiếu những biện pháp sáng tạo. Đáng chú ý hơn cả, đường lối lãnh đạo của Tổng thống Iran M. Ahmadinejad bị so sánh với Adolf Hitler.

 

Bên cạnh đó, các nhà ngoại giao Mỹ ở Ý vào năm ngoái còn báo cáo rằng ông Berlusconi “dường như đang trở thành người phát ngôn của Thủ tướng Nga Vladimir Putin ở châu Âu”.

 

Bộ trưởng ngoại giao Italia cho rằng, trang mạng Wikileaks muốn “phá hủy cả thế giới”  và gọi đây là cuộc “khủng hoảng” chung. Tuy vậy, ông kêu gọi bình tĩnh, không nên bình luận nhiều về những tài liệu này, không nên từ bỏ các phương pháp ngoại giao.

 

Thủ tướng Ý, người “được” nhắc tên đến trong một tài liệu như một tay “Play boy ham chơi và vô tích sự” đã cho báo chí biết, ông không cảm thấy bị xúc phạm và không giận dữ về những bình phẩm này. Ông nói thêm, những điều này đã được báo chí của các phe đối lập ở Ý bình luận từ lâu rồi.

 

Trái với sự dự đoán của nhiều người, điện Kremlin phản ứng một cách bình tĩnh, dù trong một tài liệu công bố Putin được nhắc tới như một “con đực” thay vì một người đàn ông, còn Medvedev được cho là chính trị gia “nhạt nhẽo” và “thất thường”.

 

Medvedev bị coi là “con tin” của Putin và họ được ví như 2 nhân vật Ronbin và Batman trong bộ phim “Batman và Robin” (bộ phim kể về một siêu nhân đã kiếm cho mình một người giúp việc trẻ và không có kinh nghiệm)!

 

Có thể phá hủy 1-2 ngân hàng, quy mô lên đến trên 65 tỷ USD

 

Trong cuộc phỏng vấn đăng trên tạp chí Forbes (Mỹ) số ra ngày 29/11, Assange nói có kế hoạch công bố hàng chục ngàn tài liệu nội bộ của một ngân hàng lớn ở Mỹ vào đầu năm tới.

 

Ông cho biết: “Chúng tôi sắp công bố nhiều tài liệu về một ngân hàng lớn ở Mỹ. Quy mô của lần rò rỉ này có thể không bằng vụ Iraq nhưng vẫn liên quan đến hàng chục hoặc hàng trăm ngàn tài liệu, tùy theo cách bạn định nghĩa về nó”.

 

Theo Assange, số tài liệu này có thể “hạ gục” một hoặc hai ngân hàng Mỹ, ở quy mô có thể tương đương như vụ sụp đổ Tập đoàn Enron, với quy mô lên đến 65,5 tỉ USD.

 

Ông Assange từ chối tiết lộ danh tính ngân hàng này mà chỉ nói nó vẫn đang hoạt động. Trong cuộc phỏng vấn, ông Assange có nhắc đến Ngân hàng Goldman Sachs nhưng không xác nhận đây có phải là mục tiêu của vụ rò rỉ tiếp theo hay không. Mặt khác, ông tiết lộ rằng WikiLeaks đang nắm tài liệu về nhiều doanh nghiệp và chính phủ, trong đó có một số tài liệu về các công ty dược phẩm.

 

Vụ tấn công 11/9 vào ngành ngoại giao – bị nhiều bên chỉ trích

 

Vụ Wikileaks thu thập và tiết lộ nội dung những điện văn nội bộ của ngành ngoại giao Hoa Kỳ được Bộ trưởng ngoại giao Italy Franco Frattini gọi là “vụ tấn công 9/11” vào ngành ngoại giao.

 

Trong lịch sử ngoại giao thế giới, Wikileaks là vụ rò rỉ thông tin lớn nhất cho tới nay với việc công bố hơn 250.000  tài liệu ngoại giao từ bộ Ngoại giao Mỹ, các Sứ quán, Lãnh sự, Bộ Quốc phòng trong số hàng triệu tài liệu mà trang mạng này có.

 

Đêm 28/11, chính quyền Obama đã gửi thư đến luật sư và công tố viên của người sáng lập trang mạng WikiLeaks - ông Julian Assange - khuyến cáo việc công bố các tài liệu mật của Bộ Ngoại giao Mỹ sẽ khiến nhiều người bị nguy hiểm đến tính mạng.

 

Nhà Trắng gọi việc làm của WikiLeaks là hành động thiếu chín chắn, gây nguy hiểm trực tiếp cho các viên chức ngoại giao, những chuyên viên tình báo chuyên nghiệp và nhiều người khác ở mọi nước đã tìm đến Hoa Kỳ, yêu cầu hỗ trợ để quảng bá dân chủ và tự do.

 

Ngoại trưởng Hillary Clinton khẳng định việc WikiLeaks tiết lộ những thông tin ngoại giao nhạy cảm của Mỹ gây nguy hiểm cho tính mạng người dân nước này, đe dọa nền an ninh trong nước và phá hoại nỗ lực của Washington với những nước khác nhằm giải quyết những vấn đề chung.

 

Khối NATO lên án hành động của WikiLeaks là phi pháp, vô trách nhiệm và nguy hiểm, dù những điều tiết lộ thuộc lĩnh vực quốc phòng hay ngoại giao.Các nước châu Âu đều công khai chỉ trích vụ tiết lộ tài liệu, trong đó Pháp cho rằng nó là mối đe dọa đối với quyền lực dân chủ.

 

Bộ Ngoại giao Pakistan nói hành động của WikiLeaks là “sự phơi bày một cách tắc trách những tài liệu nhạy cảm”, trong khi Ngoại trưởng Iraq Hoshyar Zebari gọi điều này là “vô bổ và không hợp thời”.

 

 

Một trong những đồng minh của Mỹ là Nhật Bản lo lắng cho đây là “một thảm kịch và tội ác”. Các nước Nga, Canada và Italia cũng đã chỉ trích hành động này.

 

Bắc Kinh cảnh cáo mọi sự gây rối cho mối quan hệ Trung Quốc-Hoa Kỳ, đòi Mỹ phải đối phó thích đáng với sự kiện này.

 

Đài Loan đang tỏ ý lo ngại việc tiết lộ những điện văn ngoại giao của Mỹ liên quan đến Đài Loan có thể gây hiểu lầm tai hại cho Trung Quốc về những thương vụ vũ khí giữa Washington với Đài Bắc.

 

Thư ký báo chí Nhà Trắng Robert Gibbs nhấn mạnh việc các tờ báo đăng trên trang nhất những thông tin “không phản ánh chính sách và cũng không định hình quyết sách của Mỹ” có thể gây ảnh hưởng sâu sắc đến lợi ích chính sách đối ngoại của Washington cũng như tác động tới đồng minh và bạn bè của Mỹ trên toàn thế giới.

 

Hãng Reuters nhận định vụ rò rỉ tài liệu mật mới nhất của WikiLeaks đe dọa làm xói mòn lòng tin của các đồng minh đối với Mỹ. Hậu quả này có thể ảnh hưởng đến việc chia sẻ những thông tin tình báo được xem là quan trọng trong việc phát động cuộc chiến chống lại al-Qaeda và ngăn chặn âm mưu tấn công của mạng lưới khủng bố này.

 

Tờ New York Times số ra mới đây đã sử dụng những cụm từ như “thái độ hống hách và thất thường”, “điệu bộ oai vệ gần như tự cao tự đại” để nói về Assange. Một số nhà bảo thủ cực đoan kêu gọi tin tặc tấn công các máy chủ của WikiLeaks, thậm chí một bình luận viên thời sự của kênh truyền hình Fox còn bóng gió nói rằng Assange có thể bị ám sát một cách hợp pháp như “chiến binh của kẻ thù”. 

 

Bích Diệp

Tổng hợp

Posted in: 1 ☀☼ Tin tức sự kiện nhân vật